In het Rijksmuseum is uitgegroeid tot een van de best beluisterde kunstpodcasts van Nederland. Het is het resultaat van jarenlang consequent investeren in audio die mensen echt willen horen.
Big Orange produceerde de serie van het begin af aan. En wat begon als één podcastserie groeide uit tot een volledig audioplatform: meer dan tien series, honderden afleveringen, audiotours, online experiences en internationale sprekers als Stephen Fry en Helena Bonham Carter. Hieronder lees je hoe zoiets groeit, en wat het een museum oplevert.
Het begon met In het Rijksmuseum
Het idee was eenvoudig. Geef bezoekers een manier om de verhalen achter de schilderijen te horen. De serie startte onder de naam In het Rijks en heet inmiddels In het Rijksmuseum. Alles draaide om audio: curatoren, experts en kunstenaars vertelden over kunstwerken en hun makers. De afleveringen sloten aan op de tentoonstellingen, als voorproefje voor wie ernaartoe ging, als herinnering voor wie net thuiskwam.
Het format werkte omdat het iets deed wat een zaaltekst niet kan: het gaf ruimte. Ruimte voor een verhaal dat twintig minuten mag duren. Ruimte voor context, voor nuance, voor de persoon achter het werk. Seizoen 2 werd gepresenteerd door Janine Abbring, die verschillende gasten interviewde over kunstwerken uit de 17e eeuw. De serie groeide door, aflevering na aflevering.
Series, formats en stemmen: de breedte van de samenwerking
Elke nieuwe tentoonstelling bracht een nieuwe audioproductie. Kunstluister werd een sfeervolle, zevendelige serie met verhalen, poëzie, geluidsbeleving en muziek, gemaakt samen met scenarioschrijvers en acteurs. Raymanns Favorieten nodigde Jörgen Raymann uit om zes afleveringen lang te praten over koloniale geschiedenis, geroofde kunst en tradities, eerlijk en soms scherp.
Voor de Vermeer-tentoonstelling maakten we twee podcastafleveringen over het leven en werk van Vermeer, een speciale audiotour voor slechtziende bezoekers samen met Vincent Bijlo, én een digitale online experience van meer dan een uur, begeleid door Joy Delima in het Nederlands en Stephen Fry in het Engels.
Voor Thuis in de 17e Eeuw produceerden we een audiotour ingesproken door Bracha van Doesburgh en Daan Schuurmans, een podcastaflevering van In het Rijksmuseum gepresenteerd door Janine Abbring, en een online experience rond het poppenhuis van Petronella Oortman, ingesproken door Monic Hendrickx en Helena Bonham Carter. Opgenomen in onze studio’s in zowel Amsterdam als Utrecht.
Hoe al die formats als één museum klinken
De uitdaging bij zoveel verschillende series, stemmen en formats is samenhang. Een audiotour voor slechtziende bezoekers en een podcast met Jörgen Raymann zijn volkomen verschillende producties. Toch moeten ze beide aanvoelen als het Rijksmuseum.
Bij elk project componeerden we muziek met een vast thematisch fundament. Daaruit haalden we de leaders voor de podcast, de routebegeleiding voor de audiotour en de sfeerlagen voor de online experience. Dezelfde benadering van taal, ritme en klank, consequent toegepast, zonder dat het de aandacht trekt.
Bezoekers horen dat misschien niet bewust, maar ze voelen dat het klopt. En dat gevoel is wat een instelling door de jaren heen opbouwt, serie na serie.
Wat dit een museum oplevert
Een podcast voor een culturele instelling werkt anders dan een marketingcampagne met een einddatum. Je investeert voor de lange termijn in de relatie met je publiek.
Luisteraars die voor hun bezoek twee afleveringen hebben gehoord, lopen anders een museum in. Ze herkennen namen. Ze hebben al een beeld gevormd. Ze zijn nieuwsgierig op een manier die een persbericht nooit oproept. Na het bezoek blijft de podcast beschikbaar. Mensen luisteren opnieuw, delen afleveringen, komen terug.
Die luisteraantallen zijn mooi, maar ze zijn vooral het resultaat van jaar na jaar verhalen maken die mensen graag horen, in formats die bij de instelling passen en met een geluid dat consistent en herkenbaar is.
“Voor een audiotour of podcast is Big Orange altijd de eerste die ik bel. Ze zijn een waardevolle partner, zowel bij het bedenken van het concept als bij de audioproductie.”Frederique Van Reij, producer Rijksmuseum
Werkt dit alleen voor grote musea?
De schaal van het Rijksmuseum is uitzonderlijk, de aanpak is dat niet.
Elk museum, groot of klein, heeft verhalen die mensen willen horen. Verhalen die te lang zijn voor een bordje, te rijk voor een folder, te persoonlijk voor een persbericht. Audio geeft die verhalen een stem. En een luisteraar die twintig minuten naar jouw museum luistert, loopt anders naar binnen dan iemand die er blanco binnenstapt.
Het begint met een vraag: wat wil je dat een bezoeker weet, voelt of onthoudt als hij weer buiten staat? Zodra dat helder is, volgt de rest vanzelf, tot en met de keuze of je een grote naam als Stephen Fry inhuurt.
Wil je weten wat audio voor jouw instelling kan betekenen? Neem contact met ons op of boek een kennismakingsgesprek.
Jos Jansen is oprichter en Creative Audio Director van Big Orange. Hij studeerde muziektechnologie, speelt in de vakantie gitaar op Spaanse stranden en organiseert jaarlijks sing-alongs voor een paar honderd mensen tegelijk. Schrijft over podcasts, audio en wat geluid met mensen doet.